| Forsíða | Starfsmenn | Gestir | Fréttir | Tenglar | Innri vefur

HANDRITASÝNING ÁRNASTOFNUNAR

Á sýningu Árnastofnunar í Þjóðmenningarhúsinu Hverfisgötu 15 í Reykjavík eru ýmis merkustu handrit í vörslu stofnunarinnar: Konungsbók eddukvæða með sögnum af heiðnum goðum og germönskum hetjum, Flateyjarbók stærst og heillegust allra íslenskra handrita og auðug að efni um sögu Norðurlanda og siglingar um Norður-Atlantshaf. Meðal annarra miðaldahandrita má nefna Snorra-Eddu, lagahandritið Grágás, og Íslendingasagnahandritið Möðruvallabók sem geymir ellefu Íslendingasögur, þ. á m. Njáls sögu, Egils sögu og Laxdælasögu. Þar eru einnig merk pappírshandrit sem sýna lifandi viðtökur bókmenntaarfsins á síðari öldum.

Í fremsta sal sýningarinna er brugðið ljósi á menningarlegt og sögulegt hlutverk íslenskra miðaldahandrita og efnisins sem þau geyma fram til okkar daga. Kvæðin og sögurnar eru meðal auðugustu heimilda um andlegt líf fólks í Norðurálfu fyrir kristni, uppspretta þekkingar og skemmtunar við konungshirðir og á alþýðuheimilum. Ritmenningin sem kirkjan flutti gerði kleift að skrá þessa þekkingu við hlið nýrrar með skipulegum hætti. Ritaðar voru frásagnir um hvernig land var numið og féll í hlut ættum og einstaklingum, lagatextar voru skráðir og á grunni fræða sem lifað höfðu í síbreytilegri mynd á manna vörum urðu til sígild bókmenntaverk. Þessi menningararfur hafði víðtæk áhrif, m.a. á Norðurlöndum, Þýskalandi og í löndum enskumælandi þjóða. Þá eru myndir á sjónvarpsskjám sem segja frá handritasöfnun Árna Magnússonar og heimkomu fyrstu handritanna til Íslands 1971 og gestir hafa aðgang að tölvum með ríkulega myndskreyttu efni um goðafræðina auk fræðsluefnis um handritin. Í sérstökum sal er sýnt inn í heim bókagerðar á miðöldum; skinnaverkun, bleksuðu og  gerð lita úr litasteinum auk þess sem brugðið er upp sýnishorni af þeim aðstæðum sem bókagerðarmenn og skrifarar bjuggu við á miðöldum, sýnd tæki, tól og efniviður auk sýnishorna af rithöndum frá miðri 12. öld og fram undir miðja 19. öld.

Í tengslum við sýninguna hefur verið gefið út vandað og fagurlega myndskreytt rit, Handritin - ritgerðir um íslensk miðaldahandrit, sögu þeirra og áhrif - sem geymir sautján ritgerðir þar sem fræðimenn gera með aðgengilegum hætti grein fyrir sögu handritanna og áhrifum þeirra á síðari tíma. Bókin er fáanleg í sölubúð Þjóðmenningarhússins og hjá Árnastofnun og kostar 3.100 kr. Einnig eru til sölu kort og veggspjöld með myndefni úr handritum.

Sýningin er opin alla daga kl. 11:00 - 17:00. Aðgangseyrir er 300 kr. á allar sýningar í húsinu. Ókeypis aðgangur á miðvikudögum.

Nemendur eru nú sem endranær velkomnir á handritasýninguna þar sem þeir, undir handleiðslu safnkennara stofnunarinnar, fá fræðslu tengda námsefni sínu og eru slíkar heimsóknir ókeypis. Nánari upplýsingar um fræðslustarfið má fá hér.

Höfundar sýningarinnar eru Gísli Sigurðsson, rannsóknarprófessor á Árnastofnun, og Steinþór Sigurðsson, leikmyndahönnuður og listmálari. Í sýningarnefnd Árnastofnunar sátu: Svanhildur Gunnarsdóttir, safnkennari; Hersteinn Brynjúlfsson, handritaforvörður; Ólöf Benediktsdóttir, bókavörður; Jóhanna G. Ólafsdóttir, ljósmyndari; Rósa Þorsteinsdóttir, þjóðfræðingur og Vésteinn Ólason, forstöðumaður.